به گزارش روابط عمومی و امور بینالملل سازمان منطقه آزاد چابهار به نقل از ایرنا، سازمان همکاری اقتصادی (اکو) با عضویت جمهوری اسلامی ایران، پاکستان، ترکیه، جمهوری آذربایجان، افغانستان، قزاقستان، قرقیزستان، تاجیکستان، ترکمنستان و ازبکستان، یکی از مهمترین بلوکهای اقتصادی منطقه به شمار میرود؛ سازمانی که با در اختیار داشتن بازاری بیش از ۵۰۰ میلیون نفر جمعیت و ظرفیتهای گسترده در حوزه انرژی، حملونقل، تجارت، صنعت، کشاورزی و ترانزیت، میتواند سهم قابل توجهی در اقتصاد آسیا و حتی جهان ایفا کند.
با وجود این ظرفیت عظیم، سهم تجارت درونمنطقهای میان اعضای اکو همچنان پایینتر از ظرفیتهای واقعی این سازمان است؛ موضوعی که کارشناسان آن را ناشی از نبود شبکههای یکپارچه حملونقل، ضعف زیرساختهای لجستیکی، محدود بودن مسیرهای دسترسی به آبهای آزاد و فقدان مناطق آزاد مشترک میان کشورهای عضو میدانند.
در چنین شرایطی، منطقه آزاد چابهار با برخورداری از موقعیتی منحصر بهفرد در جنوب شرق ایران و قرار گرفتن در ساحل اقیانوس هند، میتواند به حلقه مفقوده توسعه همکاریهای اقتصادی اکو تبدیل شود؛ منطقهای که نه تنها کوتاهترین مسیر دسترسی کشورهای محصور در خشکی آسیای مرکزی و افغانستان به آبهای آزاد است، بلکه در تقاطع مهمترین کریدورهای بینالمللی حملونقل نیز قرار گرفته است.
منطقه آزاد چابهار تنها منطقه آزاد اقیانوسی جمهوری اسلامی ایران بوده؛ مزیتی که آن را از سایر مناطق آزاد کشور متمایز کرده و جایگاهی ویژه در معادلات اقتصادی منطقه به آن بخشیده است.
قرار گرفتن این منطقه در ساحل دریای عمان و اقیانوس هند، امکان دسترسی مستقیم به بازارهای جهانی را فراهم و چابهار را به نزدیکترین مسیر ترانزیتی برای بسیاری از کشورهای آسیای مرکزی تبدیل کرده؛ کشورهایی که سالها برای دسترسی به آبهای آزاد با محدودیتهای جغرافیایی روبهرو بودهاند.
بهرهگیری از ظرفیتهای چابهار میتواند مزایای متعددی برای اعضای سازمان همکاری اقتصادی به همراه داشته باشد که از جمله مهمترین آنها میتوان به کاهش هزینه و زمان حملونقل کالا، تنوعبخشی به مسیرهای ترانزیتی، افزایش امنیت زنجیرههای تأمین منطقهای، توسعه صادرات و واردات کشورهای آسیای مرکزی و تبدیل ایران به هاب لجستیکی منطقه اشاره کرد.
از سوی دیگر، قرار گرفتن چابهار در تقاطع کریدور بینالمللی شمال ـ جنوب، کریدور شرق ـ غرب و مسیرهای ترانزیتی سازمان همکاری اقتصادی، این منطقه را به یکی از مهمترین گرههای حملونقل منطقه تبدیل کرده است؛ جایگاهی که میتواند ارتباط میان آسیای مرکزی، قفقاز، آسیای جنوبی و خاورمیانه را بیش از گذشته تقویت کند.
تحولات سالهای اخیر نشان داده که آینده اقتصاد جهان بیش از گذشته به توسعه کریدورهای حملونقل، شبکههای لجستیکی و همکاریهای منطقهای وابسته خواهد بود.
در چنین فضایی، سازمان همکاری اقتصادی نیز میتواند با استفاده از ظرفیتهای مناطق آزاد و کریدورهای ترانزیتی، سهم بیشتری از تجارت جهانی را به خود اختصاص دهد.
چابهار در این میان نه تنها یک بندر، بلکه یک سکوی راهبردی برای توسعه تجارت، سرمایهگذاری، تولید، صادرات مجدد، ترانزیت و همکاریهای منطقهای محسوب میشود؛ ظرفیتی که در صورت تکمیل زیرساختها و ایجاد سازوکارهای مشترک میان اعضای اکو، میتواند جایگاه این سازمان را در اقتصاد منطقهای و جهانی ارتقا دهد.
توسعه چابهار تنها به سود ایران نیست، بلکه منافع آن به تمامی اعضای اکو خواهد رسید؛ زیرا کشورهای آسیای مرکزی، افغانستان، پاکستان، ترکیه و قفقاز میتوانند از طریق این مسیر، با هزینه کمتر و زمان کوتاهتر به بازارهای جهانی متصل شوند.
بررسی ظرفیتهای موجود نشان میدهد که منطقه آزاد چابهار توانایی تبدیل شدن به «دروازه اقیانوسی اکو» را دارد؛ عنوانی که تنها یک شعار نیست، بلکه بر پایه مزیتهای ژئوپلیتیکی، ژئواکونومیکی و ترانزیتی این منطقه استوار است.
اکنون بسیاری از کارشناسان و مدیران اقتصادی معتقدند زمان آن فرا رسیده که اعضای سازمان همکاری اقتصادی با نگاهی فراتر از مرزهای ملی، سازوکارهای مشترکی برای توسعه مناطق آزاد، کریدورهای حملونقل و سرمایهگذاریهای منطقهای طراحی کنند؛ اقدامی که میتواند چابهار را به قلب تپنده تجارت اکو در سواحل اقیانوس هند تبدیل کند.
در سالهای اخیر، همزمان با افزایش اهمیت کریدورهای بینالمللی و رقابت قدرتهای اقتصادی برای تسلط بر مسیرهای تجاری، نام دو بندر مهم "بندر چابهار در ایران و بندر گوادر در پاکستان" در شمال اقیانوس هند بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است.
اگرچه این ۲ بندر در برخی تحلیلهای بینالمللی به عنوان رقبای یکدیگر معرفی میشوند، اما از منظر همکاریهای منطقهای، به ویژه در چارچوب سازمان همکاری اقتصادی (اکو)، میتوانند نقشی کاملاً مکمل ایفا کنند و با ایجاد یک شبکه هماهنگ لجستیکی، ظرفیت تجارت میان کشورهای عضو را به شکل چشمگیری افزایش دهند.
منطقه آزاد چابهار و منطقه آزاد گوادر در فاصله کمتر از ۱۲۰ کیلومتری یکدیگر قرار گرفتهاند و هر ۲ در ساحل دریای عمان و اقیانوس هند واقع شدهاند؛ موقعیتی که فرصت کمنظیری برای ایجاد یکی از بزرگترین قطبهای اقتصادی و ترانزیتی جنوب آسیا فراهم کرده است.
به جای رقابت، تقسیم کار میان این ۲ منطقه آزاد میتواند زمینهساز شکلگیری زنجیرهای از خدمات بندری، حملونقل، صنایع صادراتمحور، پردازش کالا و سرمایهگذاری مشترک شود؛ مدلی که علاوه بر ایران و پاکستان، منافع گستردهای برای سایر کشورهای عضو اکو نیز به همراه خواهد داشت.
در چنین الگویی، چابهار و گوادر میتوانند با هماهنگی در ارائه خدمات بندری، ایجاد خطوط منظم حملونقل دریایی کوتاهبرد، توسعه زنجیرههای مشترک تولید و صادرات، هماهنگی در خدمات ترانزیتی و جذب سرمایهگذاری مشترک کشورهای عضو اکو، به دو بازوی اصلی تجارت منطقه تبدیل شوند.
در کنار ظرفیتهای دریایی، مرز زمینی ریمدان - گبد نیز از جایگاه ویژهای در توسعه همکاریهای اقتصادی منطقه برخوردار است.
این مرز که نزدیکترین گذرگاه زمینی میان مناطق آزاد چابهار و گوادر به شمار میرود، میتواند به مهمترین پل زمینی اتصال پاکستان به شبکه حملونقل سازمان همکاری اقتصادی تبدیل شود.
توسعه این مرز، نقش تعیینکنندهای در تکمیل شبکه ترانزیتی اکو خواهد داشت؛ به گونهای که کالاهای پاکستانی از طریق ایران به ترکیه، قفقاز و کشورهای آسیای مرکزی منتقل شوند و در مقابل، کشورهای محصور در خشکی آسیای مرکزی نیز با هزینه کمتر و در مدت زمان کوتاهتر به بنادر پاکستان و آبهای آزاد اقیانوس هند دسترسی پیدا کنند.
در صورت توسعه منطقه ریمدان - گبد، امکان ایجاد مجموعهای از زیرساختهای مشترک فراهم خواهد شد که از جمله آنها میتوان به ایجاد منطقه آزاد مشترک ایران و پاکستان، مرکز مشترک لجستیک و انبارداری، پایانههای ترکیبی جادهای و ریلی، بازارچههای دائمی صادراتی، مراکز پردازش و بستهبندی کالا و پنجره واحد گمرکی مشترک اشاره کرد.
چنین زیرساختهایی علاوه بر کاهش هزینههای حملونقل، موجب تسهیل تجارت، افزایش سرعت ترخیص کالا، جذب سرمایهگذاری و رونق فعالیتهای اقتصادی در مناطق مرزی خواهد شد.
یکی از مهمترین پیشنهادهای مطرحشده برای توسعه همکاریهای منطقهای، ایجاد «زون اکو» در مناطق آزاد چابهار و گوادر است.
بر اساس این پیشنهاد، بخشی از ظرفیتهای دو منطقه آزاد به فعالیت شرکتها و سرمایهگذاران کشورهای عضو سازمان همکاری اقتصادی اختصاص یابد تا نخستین تجربه عملی همگرایی اقتصادی میان اعضای این سازمان شکل بگیرد.
در این زون، امکان بهرهمندی از تعرفههای ترجیحی میان اعضای اکو، تسهیل ورود سرمایهگذاران، استقرار شرکتهای مشترک، تسهیل صدور ویزای تجاری، هماهنگی مقررات گمرکی، تبادل الکترونیکی اسناد تجاری و ایجاد مراکز مالی و بیمهای ویژه اکو فراهم خواهد شد.
ایجاد چنین منطقهای میتواند سهم تجارت درونمنطقهای اکو را به شکل قابل توجهی افزایش دهد؛ موضوعی که سالها به عنوان یکی از چالشهای اصلی این سازمان مطرح بوده است.
از سوی دیگر، حضور شرکتهای مشترک، سرمایهگذاران بخش خصوصی و صنایع صادراتمحور در این زون، زمینه را برای شکلگیری زنجیرههای ارزش منطقهای و توسعه صادرات مجدد کالا به بازارهای جهانی فراهم خواهد کرد.
تحلیلگران حوزه اقتصاد منطقهای تأکید دارند که آینده توسعه در شمال اقیانوس هند نه در رقابت، بلکه در همکاری میان بنادر و مناطق آزاد نهفته است.
بر همین اساس، چابهار و گوادر میتوانند به جای رقابت بر سر جذب بار و سرمایه، با تقسیم نقشها و ایجاد یک شبکه مکمل، ظرفیتهای خود را در خدمت توسعه تجارت منطقهای قرار دهند.
در چنین شرایطی، سازمان همکاری اقتصادی نیز میتواند از این دو منطقه آزاد به عنوان سکوی عملیاتی توسعه تجارت، ترانزیت، سرمایهگذاری و همگرایی اقتصادی استفاده کند؛ اقدامی که نه تنها به نفع ایران و پاکستان، بلکه به سود تمامی کشورهای عضو اکو خواهد بود.
همزمان با گسترش همکاریهای اقتصادی منطقهای در جهان، سازمان همکاری اقتصادی (اکو) نیز برای افزایش سهم خود در تجارت جهانی نیازمند اجرای طرحهای مشترک و ایجاد زیرساختهای فراملی است؛ موضوعی که میتواند با راهاندازی نخستین «منطقه آزاد اکو» در چابهار، گوادر و مرز ریمدان–گبد وارد مرحلهای تازه شود.
بر اساس این پیشنهاد، فراتر از ایجاد یک «زون اقتصادی»، نخستین منطقه آزاد فراملی سازمان همکاری اقتصادی با مشارکت کشورهای عضو و با محوریت مناطق آزاد چابهار و گوادر شکل گیرد؛ منطقهای که بتواند به مرکز تجارت، سرمایهگذاری، تولید، نوآوری و خدمات لجستیکی در گستره کشورهای عضو تبدیل شود.
شکلگیری چنین منطقهای، میتواند الگویی نوین از همگرایی اقتصادی در منطقه باشد؛ الگویی که با کاهش موانع تجاری و هماهنگسازی سیاستهای اقتصادی، ظرفیتهای بالقوه اکو را به ظرفیتهای بالفعل تبدیل خواهد کرد.
بر اساس طرح پیشنهادی، منطقه آزاد اکو میتواند دارای ساختاری متفاوت از مناطق آزاد متعارف باشد و با مشارکت مستقیم کشورهای عضو اداره شود.
از مهمترین ویژگیهای این منطقه میتوان به مدیریت هماهنگ اقتصادی، سرمایهگذاری مشترک اعضای اکو، قوانین تجاری هماهنگ، پنجره واحد سرمایهگذاری، بانک توسعه منطقهای، صندوق سرمایهگذاری مشترک اکو، مراکز داوری تجاری، شهرکهای صنعتی مشترک، مراکز نوآوری و فناوری و هاب صادرات مجدد کالا اشاره کرد.
اجرای چنین مدلی، علاوه بر کاهش بروکراسی و تسهیل فرآیندهای سرمایهگذاری، زمینه حضور شرکتهای بزرگ منطقهای و بینالمللی را نیز فراهم خواهد کرد.
از سوی دیگر، شکلگیری شهرکهای صنعتی مشترک، امکان انتقال فناوری، تولید مشترک و افزایش صادرات کالاهای با ارزش افزوده را میان کشورهای عضو تقویت خواهد کرد.
یکی از مهمترین اهداف ایجاد منطقه آزاد اکو، افزایش تجارت میان کشورهای عضو است. اگرچه اکو از نظر جمعیت، منابع طبیعی، انرژی، بازار مصرف و موقعیت جغرافیایی یکی از مهمترین بلوکهای اقتصادی آسیا به شمار میرود، اما حجم تجارت میان اعضای آن هنوز فاصله زیادی با ظرفیتهای واقعی دارد.
ایجاد منطقه آزاد مشترک میتواند با حذف بسیاری از موانع موجود، تجارت درونمنطقهای را به شکل قابل توجهی افزایش دهد.
همچنین توسعه زیرساختهای لجستیکی و هماهنگی در مقررات گمرکی، هزینه حملونقل کالا را کاهش داده و زمان دسترسی به بازارهای هدف را کوتاهتر خواهد کرد.
راهاندازی منطقه آزاد اکو در چابهار و گوادر، آثار اقتصادی گستردهای برای کشورهای عضو به همراه خواهد داشت.
افزایش تجارت درونمنطقهای، کاهش هزینههای لجستیکی، جذب سرمایهگذاری خارجی، توسعه صنایع صادراتمحور، ایجاد فرصتهای شغلی در مناطق مرزی، افزایش درآمدهای ترانزیتی ایران و پاکستان، توسعه خدمات بندری و لجستیکی و تقویت پیوندهای اقتصادی میان اعضای سازمان از جمله مهمترین نتایج اجرای این طرح خواهد بود.
ایجاد این منطقه آزاد میتواند زمینه توسعه صنایع فرآوری، بستهبندی، صادرات مجدد، صنایع دانشبنیان و خدمات مالی و بیمهای را نیز فراهم کند و ارزش افزوده بیشتری برای اقتصاد کشورهای عضو ایجاد کند.
اهمیت منطقه آزاد اکو تنها به حوزه اقتصاد محدود نمیشود، بلکه اجرای این طرح پیامدهای مهم ژئوپلیتیکی نیز به همراه خواهد داشت.
تقویت جایگاه سازمان همکاری اقتصادی در اقتصاد اوراسیا، کاهش وابستگی کشورهای محصور در خشکی به مسیرهای محدود، تعمیق همکاریهای راهبردی ایران و پاکستان، ایجاد پیوند پایدار میان آسیای مرکزی، آسیای جنوبی و اقیانوس هند و افزایش قدرت چانهزنی اقتصادی اعضای اکو در تجارت جهانی از مهمترین آثار ژئوپلیتیکی این ابتکار به شمار میرود.
در شرایطی که بسیاری از کشورها به دنبال ایجاد مسیرهای جایگزین برای تجارت بینالمللی هستند، چابهار میتواند به یکی از مهمترین حلقههای اتصال اقتصاد آسیای مرکزی به آبهای آزاد تبدیل شود.
با وجود ظرفیتهای فراوان، تحقق این طرح نیازمند همکاری نزدیک دولتهای عضو اکو، بهویژه ایران و پاکستان است.
تشکیل کارگروه مشترک میان ایران، پاکستان و دبیرخانه اکو، تدوین موافقتنامه منطقه آزاد مشترک، تکمیل زیرساختهای مرز ریمدان–گبد، اتصال راهآهن چابهار به شبکه ریلی ملی و منطقهای، توسعه کریدورهای جادهای میان ایران و پاکستان، ایجاد سامانههای هوشمند گمرکی، طراحی مشوقهای مشترک سرمایهگذاری و تأسیس مرکز داوری تجاری اکو در چابهار از مهمترین اقداماتی است که میتواند زمینه تحقق این چشمانداز را فراهم کند.
کارشناسان تأکید دارند که تحقق این برنامه، علاوه بر سرمایهگذاری در زیرساختها، نیازمند هماهنگی حقوقی، گمرکی و بانکی میان کشورهای عضو نیز هست تا تجارت و سرمایهگذاری با کمترین موانع انجام شود.
در مجموع، ظرفیتهای ژئوپلیتیکی، موقعیت ممتاز اقیانوسی، دسترسی به کریدورهای بینالمللی و نزدیکی به بندر گوادر، چابهار را به یکی از مهمترین گزینهها برای میزبانی نخستین منطقه آزاد فراملی سازمان همکاری اقتصادی تبدیل کرده است.
اگر منطقه آزاد مشترک ریمدان - گبد، «زون اکو» در چابهار و گوادر و در نهایت «منطقه آزاد اکو» با مشارکت اعضای این سازمان شکل گیرد، اکو میتواند به یکی از مهمترین بلوکهای اقتصادی، ترانزیتی و سرمایهگذاری آسیا تبدیل شود؛ مسیری که نه تنها تجارت منطقهای را متحول خواهد کرد، بلکه جایگاه جمهوری اسلامی ایران و منطقه آزاد چابهار را در معادلات اقتصادی آینده منطقه نیز بیش از پیش ارتقا خواهد داد.
رئیس هیأتمدیره و مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار روز شنبه در گفتوگو با خبرنگار ایرنا اظهار کرد: این منطقه با برخورداری از موقعیت ممتاز ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی، ظرفیت آن را دارد که به دروازه اقیانوسی سازمان همکاری اقتصادی (اکو) تبدیل شود؛ جایگاهی که علاوه بر تقویت تجارت و ترانزیت منطقهای، زمینهساز شکلگیری نخستین منطقه آزاد مشترک اکو خواهد بود.
محمدسعید اربابی با تشریح چشمانداز توسعه همکاریهای منطقهای، از ضرورت عبور از نگاه رقابتی میان بنادر منطقه و حرکت به سمت همگرایی اقتصادی سخن گفت.
وی در پاسخ به این پرسش که چرا از چابهار به عنوان «دروازه اقیانوسی اکو» یاد میشود، اظهار کرد: منطقه آزاد چابهار از یک مزیت ژئوپلیتیکی و ژئواکونومیکی کمنظیر برخوردار است. این منطقه تنها بندر اقیانوسی جمهوری اسلامی ایران است و در جنوبیترین نقطه کریدورهای بینالمللی حملونقل قرار دارد.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار افزود: اگر به نقشه سازمان همکاری اقتصادی نگاه کنیم، بخش قابل توجهی از کشورهای عضو، به ویژه کشورهای آسیای مرکزی، برای دسترسی پایدار، کوتاه و اقتصادی به آبهای آزاد نیازمند مسیرهای مطمئن هستند و چابهار میتواند این نقش راهبردی را ایفا کند.
وی تصریح کرد: چابهار میتواند به دروازه اقیانوسی اکو تبدیل شود؛ دروازهای که نه تنها تجارت، بلکه سرمایهگذاری، تولید، صادرات، ترانزیت و همکاریهای اقتصادی میان اعضای این سازمان را تسهیل خواهد کرد.
اربابی در ادامه با اشاره به برخی تحلیلها درباره رقابت میان چابهار و گوادر گفت: نگاه رقابتی، ظرفیتهای واقعی منطقه را محدود میکند. چابهار و گوادر بیش از آنکه رقیب باشند، میتوانند دو منطقه آزاد مکمل باشند.
وی افزود: هر دو منطقه در ساحل دریای عمان و اقیانوس هند قرار دارند و فاصله جغرافیایی اندکی با یکدیگر دارند. این همجواری، فرصت کمنظیری برای شکلگیری یک قطب بزرگ لجستیکی و تجاری در جنوب آسیا ایجاد کرده است.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار خاطرنشان کرد: در چنین الگویی، میتوان تقسیم کار هوشمندانهای میان دو منطقه آزاد تعریف کرد؛ از خدمات بندری و ترانزیت گرفته تا صنایع صادراتمحور، لجستیک، پردازش کالا و سرمایهگذاری مشترک.
به گفته وی، همکاری میان چابهار و گوادر نه تنها به سود ایران و پاکستان، بلکه به نفع تمامی اعضای سازمان همکاری اقتصادی خواهد بود.
اربابی با اشاره به ظرفیتهای منطقه منفصله ریمدان ادامه اد: مرز زمینی ریمدان - د را باید حلقه اتصال زمینی ایران و پاکستان و پل ارتباطی پاکستان با کشورهای عضو اکو دانست.
وی افزود: اگر این مرز به یک منطقه آزاد مشترک، مجهز به زیرساختهای لجستیکی، گمرکی و تجاری تبدیل شود، عملاً شبکه حملونقل اکو تکمیل خواهد شد.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار اظهار کرد: ایجاد مراکز لجستیکی، انبارهای مشترک، پایانههای صادراتی، پنجره واحد گمرکی و تسهیل تردد کالا در این منطقه میتواند هزینه حملونقل را کاهش داده و تجارت میان اعضای اکو را افزایش دهد.
وی تأکید کرد: ریمدان - گبد ظرفیت آن را دارد که به یکی از مهمترین گرههای ترانزیتی منطقه تبدیل شود.
اربابی درباره پیشنهاد ایجاد «زون اکو» در مناطق آزاد چابهار و گوادر نیز گفت: امروز بسیاری از سازمانهای منطقهای برای توسعه تجارت، مناطق ویژه اقتصادی مشترک ایجاد کردهاند و سازمان همکاری اقتصادی نیز میتواند با ایجاد زون اکو، گام مهمی در مسیر همگرایی اقتصادی بردارد.
وی افزود: در این زون، شرکتهای کشورهای عضو اکو میتوانند از مشوقهای مناطق آزاد، تسهیلات گمرکی، خدمات بانکی، بیمهای و لجستیکی مشترک بهرهمند شوند.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار ادامه داد: همچنین امکان شکلگیری زنجیرههای ارزش منطقهای، تولید مشترک و صادرات مجدد به بازارهای جهانی فراهم خواهد شد و این ابتکار میتواند سهم تجارت درونمنطقهای اکو را به طور قابل توجهی افزایش دهد.
وی با تأکید بر ضرورت ایجاد منطقه آزاد اختصاصی سازمان همکاری اقتصادی گفت: پیشنهاد ما این است که فراتر از ایجاد یک زون اقتصادی، نخستین «منطقه آزاد اکو» در چابهار و گوادر شکل گیرد. این منطقه میتواند با مشارکت اعضای سازمان همکاری اقتصادی اداره و به مرکزی برای تجارت، سرمایهگذاری، تولید، نوآوری و خدمات لجستیکی منطقه تبدیل شود.
به گفته اربابی، ایجاد منطقه آزاد اکو، پیام روشنی از اراده کشورهای عضو برای حرکت به سمت همگرایی اقتصادی خواهد بود و زمینه را برای اجرای پروژههای مشترک، تأسیس صندوقهای سرمایهگذاری، مراکز مالی، شرکتهای چندملیتی و شهرکهای صنعتی مشترک فراهم میکند.
منافع اعضای اکو
وی درباره مزایای این طرح برای اعضای اکو گفت: کشورهای آسیای مرکزی از طریق چابهار و شبکه حملونقل ایران میتوانند با هزینه کمتر و زمان کوتاهتر به اقیانوس هند دسترسی پیدا کنند.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار افزود: از سوی دیگر، پاکستان نیز از طریق مرز زمینی ریمدان–گبد به شبکه ترانزیتی ایران، ترکیه، قفقاز و سایر اعضای اکو متصل خواهد شد.
وی تأکید کرد: در نتیجه، همه اعضا از افزایش تجارت، کاهش هزینههای حملونقل، تنوع مسیرهای ترانزیتی و توسعه سرمایهگذاری منتفع خواهند شد.
اربابی درباره اقدامات ضروری برای تحقق این طرح اظهار کرد: تحقق این هدف نیازمند همکاری نزدیک دولتهای عضو اکو، به ویژه ایران و پاکستان است.
وی گفت: تکمیل زیرساختهای حملونقل، توسعه مرز ریمدان–گبد، هماهنگی مقررات گمرکی، تسهیل سرمایهگذاری، ایجاد پنجره واحد تجاری، توسعه خطوط ریلی و جادهای و طراحی مشوقهای مشترک از جمله اقدامات ضروری است.
مدیرعامل سازمان منطقه آزاد چابهار همچنین پیشنهاد کرد دبیرخانه اکو با تشکیل کارگروه تخصصی، تدوین چارچوب حقوقی ایجاد زون اکو و منطقه آزاد اکو را در دستور کار قرار دهد.
وی با بیان اینکه آینده توسعه منطقه در گرو همکاری است، نه رقابت، خاطرنشان کرد: اگر چابهار به عنوان دروازه اقیانوسی اکو، گوادر به عنوان شریک مکمل، ریمدان–گبد به عنوان پل زمینی اتصال دو کشور و منطقه آزاد اکو به عنوان نماد همگرایی اقتصادی شکل بگیرد، سازمان همکاری اقتصادی میتواند به یکی از مهمترین قطبهای تجارت، ترانزیت و سرمایهگذاری آسیا تبدیل شود.
اربابی تأکید کرد: منطقه آزاد چابهار آمادگی دارد با تکیه بر ظرفیتهای منحصر به فرد خود، نقش محوری در تحقق این چشمانداز ایفا کند.
به گزارش ایرنا، مرز ریمدان از توابع شهرستان دشتیاری در نقطهای راهبردی در جنوب شرقی سیستان و بلوچستان واقع شده است؛ گذرگاهی که کوتاهترین مسیر زمینی ایران به ایالتهای جنوبی پاکستان را فراهم میکند. این مرز به دلیل قرار گرفتن در پهنهای که حدود ۳۷ درصد جمعیت جهان یعنی پاکستان، چین و هند در دو سوی آن قرار دارند، نقشی تعیینکننده در مبادلات تجاری، تردد محلی و توسعه اقتصادی منطقه دارد.
بازارچه و منطقه مرزی ریمدان در فاصله ۵۰ کیلومتری از جاده اصلی چابهار–راسک واقع شده و تا چابهار ۱۲۰ کیلومتر و تا گوادر پاکستان ۷۰ کیلومتر فاصله دارد.
منطقه آزاد چابهار با مساحت ۸۲ هزار هکتار در جنوب شرقی ایران و در سواحل مکران واقع شده است. در سال ۱۳۹۸ با موافقت مجلس شورای اسلامی، شهر چابهار و بندرهای شهید بهشتی و شهید کلانتری و پنج هزار هکتار از محدوده متصل به نقطه مرزی ایران و پاکستان با عنوان منطقه منفصله ریمدان به منطقه آزاد چابهار افزوده شد.
